Wijnwetenswaardigheden Juli 2013

Print Friendly, PDF & Email

Zit er in Pinotage koffie?

De afgelopen jaren zijn er in bepaalde Pinotage wijnen aanzienlijke hoeveelheden koffie- en mokka-aroma’s aangetroffen. Zuid-Afrikaanse oenologen denken dat dit komt door een speciaal gebruik van eikenhout tijdens de vinificatie. Bertus Fourie van Diemersfontein Wine & Country Estate paste dit speciale gebruik voor het eerst toe in 2001, wat resulteerde in een bijzondere Pinotage wijn. Fourie, thans docent aan het Elsenburg Agricultural College in Zuid-Afrika legt uit dat ‘de koffiearoma’s die worden aangetroffen in Pinotage wijnen technisch gezien een gevolg zijn van de gisting van alcohol dat in contact komt met gebrand eikenhout.

 

Interessant is dat, hoewel aan wijnen vaak koffie of chocolade aroma’s worden toegeschreven, deze aroma’s bij een Pinotage wijn het meest duidelijk aanwezig zijn. Natuurlijk spelen hierbij verschillende variabelen een rol, zoals de rijpheid, het type gist (en dan vooral het zwavel metabolisme), het type eiken en in welke mate dit gebrand is’.

 

Het Ministerie van Landbouw van Zuid-Afrika heeft bevestigd dat de koffie aroma’s in wijn die zijn ontstaan door het gebruik van toegestane eiken producten tijdens de vinificatie, niet in strijd zijn met de relevante Zuid-Afrikaanse en internationale wijnwetgeving.

 

Dit Ministerie heeft een reeks van Pinotage wijnen met een uitgesproken koffiesmaak getest met behulp van chromatografie (een scheidingstechniek waarmee mengsels van verschillende stoffen gescheiden kunnen worden) en heeft daarbij geen enkel spoor van cafeïne aangetroffen. Chromatografie is een specifieke methodologie die vaak gebruikt wordt voor de detectie van cafeïne in wijn. Pinotage wijnen met een bijzondere koffiesmaak zijn behoorlijk succesvol op bepaalde exportmarkten, maar ook in Zuid-Afrika zelf.

Bron: Drinks

Argentinië – Minder export, betere prijs
In de eerste vier maanden van 2013 is de uitvoer van Argentijnse wijnen gevoelig ingezakt. In volume althans. Dat daalde met 23,2% tot 892.000 hectoliter. De waarde daalde veel minder, met 4% tot 273 miljoen Amerikaanse dollars. Het goede nieuws is dat vergeleken met dezelfde periode in 2012 de gemiddelde prijs met 28% is toegenomen. Het verloren volume bestond namelijk volledig uit goedkope bulkwijn.

De hoeveelheid daarvan daalde met 52% en de waarde met 42% ten opzichte van 2012, het jaar waarin bulk wereldwijd piekte. Was bulk in de eerste vier maanden van 2012 nog goed voor een aandeel in de uitvoer van 45% in volume en 14% in waarde, in 2013 was dat gezakt tot respectievelijk 28% en 8%. Gebottelde wijnen gingen er begin 2013 met 14% in waarde op vooruit.

Europa – Akkoord over plantrechten
Na twee jaar van onderhandelingen, onderzoeken, lobbyen en manifesteren is de Europese wijnbranche het eindelijk eens geworden over het thema plantrechten. Het oorspronkelijke voorstel van Brussel voorzag in het volledig vrijlaten van deze rechten, maar deze radicale liberalisering stuitte op veel verzet vanuit het veld. In het nieuw ontworpen systeem binnen de Gemeenschappelijke Marktordening, met een geldigheid vanaf 2016 tot 2030, blijven de plantrechten de facto aan regels van de individuele lidstaten gebonden.

Frankrijk – Oogstverwachting 2013
Voorlopige schattingen voor de oogst 2013 in Frankrijk komen uit op een volume van 46,6 miljoen hectoliter. Wanneer deze verwachting uitkomt, betekent dat 2013 daarmee boven het gemiddelde van 45 miljoen over de afgelopen jaren komt te liggen. Een en ander impliceert ook dat 2013 een stuk ruimer uit zou kunnen vallen dan het historisch zwakke 2012. Voor AOC-wijnen wordt een plus van 9% mogelijk gehouden, voor andere categorieën (zoals IGP) een plus van 13%. IJs en weder dienende, want op het moment van de ramingen had in sommige regio’s de floraison nog niet plaatsgevonden. In het grootste deel van Frankrijk heeft de vegetatie in het voorjaar een achterstand van twee tot drie weken opgelopen door het ongewoon koele en natte weer.

Frankrijk – Reorganisatie INAO
Het Institut National des Appellations et de la Qualité (INAO), verantwoordelijk voor de reglementering van 350 AOP’s/AOC’s, 70 IGP’s en die van de Agriculture Biologique, gaat mogelijk ingrijpend reorganiseren. Van de bestaande 25 kantoren verdeeld over acht regio’s zouden er volgens de plannen tien moeten sluiten. Met soms vergaande consequenties.

Voor de uitgestrekte Languedoc en Roussillon zou dit bijvoorbeeld betekenen dat alle activiteiten daar geconcentreerd worden in Montpellier en dat de vestigingen in Narbonne en Perpignan dicht gaan. Tegenstanders vrezen dat het directe contact met producenten hierdoor verloren zal gaan. De reden voor de reorganisatieplannen is – voorspelbaar – van financiële aard. Ondanks een nog vrij recente verhoging van de rechten met 30%, is het INAO voor zijn financiering voor 70% afhankelijk van het Franse ministerie van landbouw.

Frankrijk – Grote variatie wijngaardprijzen
De prijs voor de ene Franse wijngaard is de andere niet. En naar recent onderzoek aantoont, worden de onderlinge verschillen tussen AOC’s al maar groter. De gemiddelde prijs daarvan steeg in 2012 tot €131.700. Ter vergelijking: in 2011 was dat €116.000 en in 2005 nog slechts €83.000. Een van de sterkste stijgers in 2012 was de Champagne, waar grond 21,5% duurder werd. In de Côte des Blancs steeg de gemiddelde prijs voor een hectare van € 1,1 miljoen in 2011 tot € 1,56 miljoen in 2012. In de Languedoc-Roussillon echter daalden de prijzen verder tot slechts €11.800 per hectare.

Frankrijk – Recordprijzen voor wijngaarden in Pauillac
Afgelopen jaar stegen de grondprijzen in Pauillac met 21%. Voor een hectare wijngaard werden daar bedragen tussen 1,2 en 2,5 miljoen euro betaald. De gemiddelde prijs steeg van 1,65 miljoen in 2011 tot 2 miljoen in 2012.

Dit betekent dat de gemiddelde prijs in de afgelopen tien jaar verzesvoudigd is. Saint-Julien en Margaux blijven daar ver achter met 1 miljoen, evenals Pomerol met 9 ton (inclusief een uitschieter van 2,35 miljoen).Alleen een enkele grand cru wijngaard in de Bourgogne gaat met 3,8 miljoen nog dik over zulke prijzen, maar grondtransacties daar zijn zeldzaam. Het duurste postzegeltje in de Côtes des Blancs in de Champagne blijft er met slechts 1,5 miljoen ruim onder.

Terug naar Bordeaux. De vier topappellations van de Médoc, Pomerol, Pessac-Léognan en Saint-Emilion, de appellations waar een hectare meer dan 200.000 euro kost, zijn samen goed voor slechts een tiende van de aanplant van Bordeaux, maar tegelijk voor bijna driekwart van de waarde.

Wie in 2012 alle wijngaardgrond in Bordeaux had willen kopen, zou daarvoor bij een gemiddelde van 82.000 euro per hectare 11 miljard euro aan hebben moeten uitgeven. In 2000 zou dat nog de helft geweest zijn, in 1990 slechts een derde.

Frankrijk – Botrytismythe Sauternes ontzenuwd
Een wetenschappelijke studie naar de bodems van de appellations Barsac en Sauternes in opdracht van de betrokken brancheorganisatie heeft nieuw licht geworpen op het ontstaan van de botrytis waaraan de wijnen uit deze appellations hun unieke karakter ontlenen. De tot nu toe gangbare lezing was die waarin de wisselwerking tussen het koude water van de Ciron en het warmere van de Garonne voor ochtendnevel zorgde.

Volgens bodemcartograaf Jean-Paul Party ziet de werkelijkheid er iets anders uit en dienen de wijnboeken herschreven te worden. De mist heeft volgens hem veel meer te maken met de waterhuishouding van de bodem in het gebied, om precies te zijn die van het hoge terras van de Graves. Hier bevinden zich tijdelijke watervoorraden waaruit damp ontsnapt, met als gevolg de hoge luchtvochtigheid die de botrytisvorming stimuleert.

Frankrijk – IGP voor Parijse wijn?
Wijngaardeniers in Parijs en de regio Île de France hopen binnen afzienbare tijd een appellation te ontvangen voor hun wijnen. Dat zou dan een Indication Géographique Protégée (IGP) moeten worden.

Het bijzondere aan dit geval is dat Parijs maar een commerciële wijngaard heeft. Dat is niet de beroemde wijngaard van Montmartre, maar een in de voorstad Suresnes. Suresnes zou daarom die IGP moeten ontvangen. Als eerste in de regio, want de lobbyistenclub Les Vignerons Franciliens droomt hardop van nog meer IGP’s, liefst een stuk of vijf (!), voor de komende jaren.

Frankrijk – Les Saint Georges nieuwe Grand Cru in de Bourgogne?
Enkele producenten in Nuits-Saint-Georges hebben bij het INAO een aanvraag ingediend om de wijngaard Les Saint Georges te laten promoveren van premier tot grand cru. Les Saint Georges is met zijn 7 hectare een van de 41 premiers crus binnen Nuits-Saint-Georges, maar geldt als beste terroir van de gemeente die het tot nu toe zonder grand cru heeft moeten stellen.

Een beetje wrang voor de naamgever van de prestigieuze Côte de Nuits. Dat Les Saint Georges nooit als grand cru geklasseerd is, is te wijten aan de omstandigheid dat grondeigenaars in de jaren dertig van de 20e eeuw – toen de eerste Franse AOC’s gecreëerd werden – niet bereid waren om de aan die status verbonden hogere belastingen te betalen. Tot degenen die de huidige aanvraag ondersteunen, behoren de domeinen Liger-Belair, Henri Gouges, Faiveley en Chevillon-Chezeaux.

Een eventuele promotie zal nog wel even op zich laten wachten, want het INAO neemt over het algemeen ruim de tijd. Kansloos is de aanvraag echter niet. In 1992 promoveerde La Grande Rue in Vosne-Romanée van premier tot grand cru. Pommard zit met zijn Epenots en Rugiens al weer een jaar of wat in de wachtkamer.

Frankrijk – Vouvray getroffen door hagel
Half juni hebben hagelbuien zware schade aangericht aan wijngaarden in de Loire. Het zwaarst getroffen zijn de dorpen Vouvray en Reugny binnen de appellation Vouvray. Ongeveer 1000 van de in totaal 2300 hectare wijngaarden zijn in meerdere of mindere mate beschadigd. Het verlies aan opbrengst varieert hier van 30 tot 100%. Behalve bladeren en bloesem heeft ook het hout van de stokken onder het slechts 10 minuten durende natuurgeweld te lijden gehad.

Het dorp Cravant-les-Coteaux in de appellation Chinon – goed voor 40% daarvan – kreeg eveneens met vernietigende hagel te maken. Hier is 200 van de in totaal 800 hectare beschadigd. Ook in Cahors (250 hectare) en Madiran zorgde hagel voor de nodige problemen.

Kroatië – Afscheid van Prokupac en Teran
Kroatische wijnproducenten hadden zich vast iets anders voorgesteld van het lidmaatschap van Europese Unie (per 1 juli van dit jaar) dan een verbod op het voeren van de naam Prosek. Dat verbod is door Brussel uitgevaardigd op basis van strikte regels ter bescherming van herkomstbenamingen. In dit geval zou verwarring met de Italiaanse naam Prosecco in het geding zijn. Niet dat de wijnen ook maar in de verste verte iets gemeen hebben, want Prosek is een zoete rode dessertwijn. Ook de Sloveense buren zorgden voor onaangenaam nieuws. Die claimen namelijk dat Teran alleen in hun deel van Istrië geproduceerd mag worden en niet in het Kroatische.

Portugal – Versoepelde regelgeving voor Port
De Portugese regering heeft de regelgeving voor het maken van wijnen met de herkomstbenamingen Porto en Douro Moscatel versoepeld. Producenten zijn niet langer verplicht om voor de mutage gebruik te maken van alcohol op basis van wijn. In plaats daarvan mogen ze ook hun toevlucht nemen tot een alcohol die direct uit druiven gedistilleerd is. De nieuwe maatregel betekent een verlaging van de productiekosten.

Slovenië – Jakot nieuwe naam voor Tokaj/Tocai
Omdat ‘tocai’ niet meer mocht van Europa wegens mogelijke verwarring met Tokaj en het Italiaanse alternatief ‘friulano’ in Slovenië niet echt lekker ligt, zijn de Slovenen in Brda op het idee gekomen om de druif voortaan ‘jakot’ te gaan noemen, gewoon Tokaj achterstevoren gespeld. Sauvignonasse had technisch gezien ook gekund, maar werd om begrijpelijke marketingtechnische redenen verworpen.

Spanje – Rioja 2012 ‘zeer goed’
De consejo regulador van de DOCa Rioja heeft aan het oogstjaar 2012 de kwalificatie ‘zeer goed’ gegeven. De bijbehorende analyse gegevens: gemiddeld alcoholpercentage 13,42 – pH van 3,77 (relatief hoog), kleurindex 11,96, totale fenolenindex 63,81.

VS – Napa Valley gaat 15% wijngaarden herplanten
In Napa Valley wordt de komende jaren naar schatting 15% van alle wijngaarden opnieuw aangeplant. De voornaamste reden hiervoor is dat een twintig jaar geleden geïntroduceerde en sindsdien veel gebruikte onderstok niet resistent gebleken is tegen phylloxera.

Ook de recente ontdekking van het virus Red Blotch draagt bij aan de breed gevoelde noodzaak tot heraanplant. Kwekerijen hebben zoveel aanvraag voor nieuw plantmateriaal gekregen dat ze tot 2015 nee moeten verkopen. Een beetje paradoxaal gelet op de gezonde financiële situatie van de meeste klanten als gevolg van de kwalitatief en commercieel zeer geslaagde oogst 2012. Meest gevraagde ras bij de kwekers is Cabernet Sauvignon, met op ruime afstand Pinot Noir als blauwe nummer 2 en Chardonnay als favoriete witte.

Zuid-Afrika – Nog meer bulkexport
Het volume wijn dat Zuid-Afrika in de eerste zes maanden van 2013 uitvoerde laat een stijging zien van 40% ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Aan dit resultaat hebben volgens de Zuid-Afrikanen zelf de recordoogsten in 2012 en 2013, de zwakke rand en een wereldwijd tekort als gevolg van klein uitgevallen Europese oogsten bijgedragen. Een groot deel van de groei was in de vorm van export in bulk die met 66% toegenomen is – een opmerkelijk verschil ten opzichte van concurrenten als Argentinië.

De eerste helft van 2013 heeft echter ook een terugkeer naar gebottelde wijn laten zien, waardoor de negatieve trend voor deze categorie in 2012 omgebogen is in een groei met 8%. De vier grootste markten voor gebottelde wijn, het Verenigd Koninkrijk, Zweden, Duitsland en Nederland, lieten allemaal vooruitgang zien voor gebottelde wijnen.
Door: René van Heusden